Kodeks Prawa Kanonicznego (kan. 1476-1500)
Dokumenty Ko?cio?a - Ksi?ga VII PROCES

 

Tytu? IV

STRONY W SPRAWIE

Rozdzia? I

POWÓD I STRONA POZWANA

   

            Kan. 1476 - Ka?dy, zarówno ochrzczony, jak i nieochrzczony, mo?e wyst?powa? przed s?dem; strona za? pozwana zgodnie z przepisami prawa, ma obowi?zek odpowiada?.

            Kan. 1477 - Chocia?by powód lub strona pozwana ustanowi?a pe?nomocnika lub adwokata, obowi?zana jest jednak zawsze stawi? si? w s?dzie osobi?cie, z nakazu prawa lub s?dziego.

            Kan. 1478 - § 1. Ma?oletni i ci, którzy pozbawieni s? u?ywania rozumu, mog? wyst?powa? w s?dzie tylko przez swoich rodziców, opiekunów lub kuratorów, z zachowaniem przepisu § 3.

            § 2. Je?li s?dzia uzna, ?e prawa ma?oletnich pozostaj? w konflikcie z prawami rodziców, opiekunów lub kuratorów, albo ?e nie mog? oni wystarczaj?co broni? ich praw, wtedy powinni wyst?powa? w s?dzie przez opiekuna lub kuratora wyznaczonego przez s?dziego.

            § 3. W sprawach duchowych jednak lub z??czonych z duchowymi, ma?oletni, je?eli osi?gn?li u?ywanie rozumu, mog? wyst?powa? i odpowiada? bez zezwolenia rodziców lub opiekuna i to osobi?cie, je?eli uko?czyli czternasty rok ?ycia; w przeciwnym razie przez kuratora wyznaczonego przez s?dziego.

            § 4. Pozbawieni zarz?du maj?tkiem i ci, którzy nie u?ywaj? w pe?ni rozumu, mog? osobi?cie wyst?powa? w s?dzie, tylko by odpowiada? za w?asne przest?pstwa lub z nakazu s?dziego; w pozosta?ych sprawach musz? wyst?powa? i odpowiada? przez swoich kuratorów.

            Kan. 1479 - Ilekro? istnieje opiekun lub kurator ustanowiony przez w?adz? ?wieck?, s?dzia ko?cielny mo?e go dopu?ci?, po wys?uchaniu, je?eli to mo?liwe, biskupa diecezjalnego tego, komu zosta? dany; gdy za? go brak lub wydaje si?, ?e nie powinien by? dopuszczony, sam s?dzia wyznaczy do tej sprawy opiekuna lub kuratora.

            Kan. 1480 - § 1. Osoby prawne wyst?puj? w s?dzie przez swoich ustawowo uznanych przedstawicieli.

            § 2. W przypadku braku lub niedbalstwa przedstawiciela, w imieniu osób prawnych, które pozostaj? pod jego w?adz?, mo?e w s?dzie wyst?powa? sam ordynariusz osobi?cie lub przez kogo? innego.

   

Rozdzia? II

PE?NOMOCNICY PROCESOWI I ADWOKACI

   

            Kan. 1481 - § 1. Strona mo?e swobodnie ustanowi? sobie adwokata i pe?nomocnika; lecz, poza wypadkami okre?lonymi w §§ 2 i 3, mo?e tak?e wyst?powa? i odpowiada? osobi?cie, chyba ?e s?dzia uzna pos?ug? pe?nomocnika lub adwokata za konieczn?.

            § 2. W sprawie karnej oskar?ony musi mie? zawsze adwokata albo ustanowionego przez siebie, albo danego przez s?dziego.

            § 3. W sprawie spornej, je?eli chodzi o ma?oletnich albo o proces dotycz?cy dobra publicznego, z wyj?tkiem spraw ma??e?skich, stronie, która nie posiada obro?cy, s?dzia ma go mianowa? z urz?du.

            Kan. 1482 - § 1. Ka?dy mo?e sobie ustanowi? tylko jednego pe?nomocnika, który nie mo?e si? zast?pi? innym, chyba ?e otrzyma? na to wyra?ne zezwolenie.

            § 2. Gdyby jednak dla s?usznej przyczyny kto? ustanowi? kilku, powinni oni by? tak wyznaczeni, by mi?dzy nimi mia?a miejsce prewencja.

            § 3. Mo?na natomiast ustanowi? równocze?nie kilku adwokatów.

            Kan. 1483 - Pe?nomocnik i adwokat winni by? pe?noletni i nienaruszonej s?awy. Adwokat ma by? ponadto katolikiem, chyba ?e biskup diecezjalny zezwoli inaczej, doktorem prawa kanonicznego lub sk?din?d prawdziwie bieg?ym i zatwierdzonym przez tego? biskupa.

            Kan. 1484 - § 1. Pe?nomocnik i adwokat przed podj?ciem zadania musz? z?o?y? w trybunale autentyczne zlecenie.

            § 2. By jednak zapobiec wyga?ni?ciu uprawnienia, s?dzia mo?e dopu?ci? pe?nomocnika nawet bez okazania zlecenia, po z?o?eniu, w razie potrzeby, odpowiedniej gwarancji; akt jednak b?dzie pozbawiony wszelkiej mocy, je?li w terminie zawitym, wyznaczonym przez s?dziego, pe?nomocnik nie przedstawi nale?ycie zlecenia.

            Kan. 1485 - Bez specjalnego zlecenia pe?nomocnik nie mo?e si? wa?nie zrzec skargi, instancji albo aktów s?dowych ani te? zawiera? ugody, umowy, uciec si? do s?du polubownego i w ogóle podejmowa? dzia?a?, dla których prawo domaga si? specjalnego zlecenia.

            Kan. 1486 - § 1. Usuni?cie pe?nomocnika lub adwokata, by osi?gn??o skutek, musi im by? podane do wiadomo?ci, a je?li nast?pi?o ju? zawi?zanie sporu, nale?y o usuni?ciu zawiadomi? s?dziego i stron? przeciwn?.

            § 2. Po wydaniu ostatecznego wyroku, prawo i obowi?zek apelacji, je?li zleceniodawca si? nie sprzeciwia, nale?y do pe?nomocnika.

            Kan. 1487 - Zarówno pe?nomocnik, jak i adwokat mog? zosta? usuni?ci przez s?dziego dekretem wydanym z urz?du lub na ??danie strony, ale na skutek powa?nej przyczyny.

            Kan. 1488 - § 1. Zabrania si? obydwom wykupywa? spór albo uk?ada? si? o wygórowane wynagrodzenie lub o przyznanie cz??ci rzeczy spornej. Je?eliby czego? takiego dokonali, uk?ad jest niewa?ny i mog? by? ukarani przez s?dziego grzywn? pieni??n?. Adwokat mo?e zosta? ponadto zarówno zawieszony w pe?nieniu urz?du, jak nawet, gdyby by? recydywist?, skre?lony z listy adwokatów przez biskupa, który stoi na czele trybuna?u.

            § 2. W ten sam sposób mog? zosta? ukarani adwokaci i pe?nomocnicy, którzy omijaj?c ustaw?, wydobywaj? sprawy z w?a?ciwych trybuna?ów, by korzystniej rozstrzygn?? je przed innymi.

            Kan. 1489 - Adwokaci i pe?nomocnicy, którzy z powodu podarunków lub obietnic albo z jakiegokolwiek innego motywu sprzeniewierzyli si? swojemu urz?dowi, powinni zosta? zawieszeni od wykonywania obrony, a tak?e ukarani grzywn? lub innymi stosownymi karami.

            Kan. 1490 - W ka?dym trybunale - je?li to mo?liwe - nale?y ustanowi? sta?ych obro?ców, otrzymuj?cych wynagrodzenie od samego trybuna?u, którzy pe?niliby zadania adwokata lub pe?nomocnika, przede wszystkim w sprawach ma??e?skich, dla stron, które chcia?yby ich wybra?.

   

Tytu? V

SKARGI I ZARZUTY

Rozdzia? I

SKARGI I ZARZUTY W OGÓLNO?CI

   

            Kan. 1491 - Ka?de prawo jest chronione nie tylko skarg?, ale tak?e zarzutem, chyba ?e wyra?nie zastrze?ono inaczej.

            Kan. 1492 - § 1. Ka?da skarga wygasa przez przedawnienie zgodnie z przepisem prawa, albo w inny przewidziany prawem sposób, z wyj?tkiem skarg dotycz?cych stanu osób, które nigdy nie wygasaj?.

            § 2. Zarzut, z zachowaniem przepisu kan. 1462, przys?uguje zawsze i z natury swej jest wieczysty.

            Kan. 1493 - Powód mo?e kogo? pozwa? równocze?nie kilkoma skargami, które jednak nie s? sobie przeciwne, w tej samej lub ró?nych sprawach, je?li nie przekraczaj? w?a?ciwo?ci trybuna?u, do którego si? zwróci?.

            Kan. 1494 - § 1. Strona pozwana mo?e z?o?y? przeciw powodowi, wobec tego samego s?dziego i w tym samym trybunale, skarg? wzajemn? albo z racji ??czno?ci sprawy ze skarg? g?ówn?, albo celem oddalenia lub zmniejszenia roszczenia powoda.

            § 2. Nie dopuszcza si? skargi wzajemnej przeciwko skardze wzajemnej.

            Kan. 1495 - Skarg? wzajemn? nale?y przedstawi? s?dziemu, wobec którego wniesiono pierwsz? skarg?, chocia?by by? delegowany tylko do jednej sprawy albo z innego tytu?u by? wzgl?dnie niew?a?ciwy.

   

Rozdzia? II

POSZCZEGÓLNE SKARGI I ZARZUTY

   

            Kan. 1496 - § 1. Kto wyka?e, przynajmniej prawdopodobnymi argumentami, ?e posiada prawo w stosunku do rzeczy przetrzymywanej przez kogo? innego i ?e zagra?a mu szkoda, je?li sama rzecz nie zostanie przekazana na przechowanie, ma prawo uzyskania od s?dziego sekwestru tej rzeczy.

            § 2. W podobnych okoliczno?ciach mo?e uzyska?, by komu? zakazano wykonywania uprawnienia.

            Kan. 1497 - § 1. Dopuszcza si? tak?e sekwestr rzeczy dla zabezpieczenia po?yczki, byleby uprawnienie wierzyciela by?o wystarczaj?co pewne.

            § 2. Sekwestr mo?na rozci?gn?? tak?e na rzeczy d?u?nika znajduj?ce si? z jakiegokolwiek tytu?u u innych osób i na po?yczki d?u?nika.

            Kan. 1498 - Nie wolno w ?adnym wypadku zarz?dza? sekwestru lub zakazu wykonywania uprawnienia, je?li zagra?aj?ca szkoda mo?e by? inaczej naprawiona i proponuje si? odpowiedni? kaucj? zabezpieczaj?c?.

            Kan. 1499 - S?dzia mo?e temu, komu przyzna? sekwestr rzeczy lub zakaz wykonywania uprawnienia, na?o?y? uprzedni? kaucj? na pokrycie szkód, gdyby nie udowodni? swojego uprawnienia.

            Kan. 1500 - W tym, co dotyczy natury i mocy skargi posesoryjnej, nale?y zachowa? przepisy prawa ?wieckiego, miejsca, gdzie po?o?ona jest rzecz, o której posiadanie chodzi.

 

Dodaj komentarz

Kod antyspamowy
Odśwież


Sonda

Czy przedsoborowa Msza Trydencka? (po ?acinie)
 

Polecany link, kliknij

Reklama

Kto jest teraz on-line

NaszÄ… witrynÄ™ przeglÄ…da teraz 66 goĹ›ci