Kardynał Stefan Wyszyński - biografia
Biografie - Stefan Wyszyński - Prymas Tysiąclecia


Wybrany obrazKardynał Stefan Wyszyński, (Prymas Tysiąclecia)  urodził się 3 VIII 1901, w Zuzeli (Podlasie), zmarł 28 V 1981, w Warszawie. Kardynał, arcybiskup, metropolita gnieźnieński i warszawski. Prymas Polski, i mąż stanu. W latach 1920-24 odbył studia w Wyższym Seminarium Duchownym we Włocławku. W 1924 przyjął święcenia kapłańskie (Włocławek); pracował m.in. w redakcji dziennika "Słowo Kujawskie" W 1925-29 studiował na KUL prawo (doktorat), ekonomię i nauki społeczne. Działał w Stowarzyszeniu Katolickiej Młodzieży Akademickiej "Odrodzenie" i w Bratniej Pomocy. W latach 1931-39 prof. prawa kanonicznego, socjologii i nauki społecznej Kościoła w Wyższym Seminarium Duchownym we Włocławku. W latach 1932-39 red. naczelny Ateneum Kapłańskiego, pracownik sądu biskupiego, działacz Chrześcijańskich Związków Zawodowych, oraz Akcji Katolickiej. Wykładowca Chrześcijańskiego Uniwersytetu Robotniczego, publicysta (m.in.: Główne typy Akcji Katolickiej za granicą 1931, Przemiany moralno-religijne pod wpływem bezrobocia 1937, Katolicki program walki z komunizmem 1937, pseudonim Dr. Zuzelski, Kultura bolszewizmu a inteligencja polska 1938); Od 1937 członek Rady Społecznej przy Prymasie Polski. Okres okupacji niemieckiej spędził jako kapelan niewidomych - w Kozłówce i Żułowie (Lubelszczyzna) oraz w Laskach k. Warszawy. W kręgu, kupionym wokół księdza W. Korniłowicza, był związany od lat 30. Prowadził działalność konspiracyjną (psełdonim Siostra Cecylia) Prowadził wykłady dla inteligencji, tajne nauczanie na szczeblu akademickim; kapelan AK, podczas powstania warszawskiego kapelan okręgu Zoliborz-Kampinos (pseudonim Radwan 2) i szpitala powstańczego w Laskach. Po wojnie we Włocławku kanonik kapituły katedralnej, rektor seminarium i jednocześnie proboszcz w Kłobii i Zagłowiączkach. Organizator i redaktor tygodnika Ład Boży, popularny kaznodzieja. 4.III.1948 mianowany biskupem ordynariuszem diecezji lubelskiej świecenia biskupie 1946, w Częstochowie) W 1947-48 wykładał na KUL (uruchomienie wydziału Filozofii Chrześcijańskiej). 12 XI 1948, zgodnie z testamentem kardynała A. Hlonda, mianowany arcybiskupem gnieźnieńskim i warszawskim prymasem Polski. Jednocześnie przewodniczącym Konferencji Episkopatu Polski. Na przełomie lat 40 i 50-tych kierował pracami Prymasowskiej Rady Odbudowy Kościołów Warszawy. Ordynariusz na terenie Polski wiernych Kościoła grecko-katolickiego i ormiańskiego. Organizator polskich struktur kościelnych na ziemiach zachodnich i północnych. Jako prymas posiadał specjalne uprawnienia Stolicy Apostolskiej dotyczące Kościoła w Polsce. Współzałożyciel i opiekun duchowy Instytutu Świeckiego Pomocnic Maryi Jasnogórskiej (tzw. ósemki). W obliczu walki z Kościołem i coraz większych roszczeń totalitarnego państwa był zwolennikiem wypracowania modus vivendi z komunistami. Inicjatorem powołania w 1949 Komisji Mieszanej Episkopatu i Rządu, oraz współtwórcą (14 IV 1950) pierwszego w dziejach porozumienia pomiędzy katolickim Episkopatem a komunistycznym rządem, w którym Kościół za pewne koncesje (min. nie przeciwstawianie się kolektywizacji wsi, potępienie zbrojnego podziemia) uzyskał potwierdzenie istotnych praw (np. do nauczania religii w szkołach, wydawania pism katolickich, utrzymania KUL). W sytuacji permanentnego łamania porozumienia przez komunistów ogłosił 8 VI 1953 protestacyjny memoriał Non possumus [łac, 'nie możemy'] Pozbawiony przez władze państwowe, prawa do pełnienia funkcji kościelnych, i aresztowany 25 IX 1953, był więziony kolejno w: Rywałdzie, Stoczku Warmińskim, Prudniku i Komańczy. W areszcie pisał dziennik (Zapiski więzienne, wyd. Paryż 1982, od 1983 wielokrotnie wznawiane w kraju poza cenzurą, od 1990 oficjalnie). Opracował wiele ważnych inicjatyw duszpasterskich: Jasnogórskie Śluby Narodu (1956), Wielką Nowennę przed Millennium Chrztu Polski (1957-65), i nawiedzenie wszystkich polskich parafii przez kopię obrazu Matki Bożej Częstochowskiej. W czasie październikowego przesilenia politycznego 1956 zwolniony z aresztu, powrócił do Warszawy. W XII 1956 doprowadził do zawarcia nowego, korzystnego dla Kościoła, porozumienia z władzami, na mocy którego m.in. w szkołach przywrócono naukę religii, uchylono dekret o obsadzaniu stanowisk kościelnych z 1953, i umożliwiono powrót biskupów na ziemie zachodnie i północne. Episkopat zobowiązał się do wsparcia władz państwowych, w stabilizacji kraju. Od 1953 kardynał (kapelusz kardynalski odebrał 1953), uczestnik Soboru Watykańskiego II, inicjator w październiku 1965 orędzia biskupów polskich do biskupów niemieckich. Z wezwaniem do pojednania obu narodów, oraz wzajemnego przebaczenia krzywd. (przebaczamy i prosimy o przebaczenie) Główny organizator obchodów milenijnych (1966) i m.in. z tego powodu nazywany po śmierci Prymasem Tysiąclecia. Cieszył się powszechnym autorytetem społecznym, jako mąż stanu, obrońca praw człowieka, narodu i Kościoła. W latach 1980-81 mediator pomiędzy władzami PRL a Solidarnością. Został pochowany w katedrze Św. Jana w Warszawie. Jego pogrzeb był wielką manifestacją religijno-patryjotyczną. Pośmiertnie w 1994 odznaczony Orderem Orła Białego. W 1989 rozpoczęto jego proces beatyfikacyjny. Dorobkiem Wyszyńskiego zajmuje się Prymasowski Instytut Jasnogórskich Ślubów Narodu. Zbiory homilii, ustaw pasterskich, i inne prace: Miłość i sprawiedliwość (1940, wyd. 1993), Duch pracy ludzkiej. Myśli o wartości pracy (1946), W światłach tysiąclecia (1961), Kazania świętokrzyskie (t.1-3 1974-76), Listy pasterskie Prymasa Polski: 1946-1974 (1975) Ojcze nasz (1978), Listy pasterskie Prymasa Polski i episkopatu: 1975-1981 (1988) Nauczanie społeczne 1946-1981 (1990). Wyszynskiego powszechnie uważa się za jednego z największych Polaków XX w. Jego rolę w historii określa się często historycznie, mianem interreksa. w czasach PRL był przywódcą, który przeprowadził naród i Kościół przez doświadczenie komunizmu. Początkowo szukał kompromisu z komunistycznym rządem, by ocalić Kościół przed całkowitym zniewoleniem. Później bronił praw Kościoła w totalitarnym państwie, szczególnie ostro atakowany w okresie ogłoszenia orędzia do biskupów niemieckich i obchodów Millennium. Jednoznacznie polemizując z marksistowską wizją człowieka i życia społecznego ? przyczyniał się do poszerzania granic duchowej wolności. Za życia ? tak dzieje się często w przypadku wielkich osobowości ? nie zawsze się z nim zgadzano: zarzucano mu zbytnią uległość wobec komunistów (do jego aresztowania 1953 oskarżenia takie wysuwano na emigracji, w Watykanie i niektórych ? głęboko antykomunistycznych ? kręgach polskiego społeczeństwa) Autorytatywny styl rządzenia Kościołem, powolne wcielanie w życie reform Soboru Watykańskiego II, przesadny kult maryjny i wspieranie przede wszystkim religijności masowej; krytykowano również niektóre kazania prymasa (np. homilię z 26 VIII 1980 zrozumianą jako apel do strajkujących o podjęcie pracy) Po jego śmierci polemiki poszły w niepamięć, postawa prymasa doczekała się obiektywnej oceny, a on sam wszedł do panteonu narodowych bohaterów.

Przykładowy obraz       Przykładowy obraz

Przykładowy obraz

 

Sonda

Czy przedsoborowa Msza Trydencka? (po łacinie)
 

Polecany link, kliknij

Reklama

Kto jest teraz on-line

Naszą witrynę przegląda teraz 263 gości